TBMM Milli Eğitim, Kültür, Gençlik ve Spor Komisyonunda kabul edilen yeni kanun teklifi, yükseköğretim sisteminde adeta yeni bir dönemi başlatıyor. AK Parti milletvekillerinin imzasını taşıyan "Yükseköğretim Kanunu ve Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Teklifi", eğitim dünyasında uzun süredir beklenen düzenlemeleri hayata geçiriyor.

İşte kabul edilen tarihi reform paketinin tüm detayları:

Beklenen Öğrenci Affı Geldi: 2026-2027'de Dönüş Başlıyor

Farklı nedenlerle üniversiteyle ilişiği kesilen veya kayıt hakkı kazandığı halde kayıt yaptıramayan öğrencilere tarihi bir şans tanınıyor.

  • Kimler Yararlanacak? Kendi isteğiyle ayrılanlar dahil, hazırlık sınıfından itibaren tüm önlisans, lisans ve lisansüstü öğrencileri aftan yararlanabilecek.

  • İstisnalar Neler? Terör suçları, kasten öldürme, işkence, eziyet, cinsel saldırı, çocukların cinsel istismarı, uyuşturucu ticareti, sahte belgeyle kayıt yaptıranlar ve milli güvenliğe tehdit oluşturan yapılarla iltisaklı olanlar af kapsamı dışında tutuldu. Ayrıca Polis ve Askeri akademilerden ilişiği kesilenler de bu haktan yararlanamayacak.

  • Başvuru Süresi: Kanun yürürlüğe girdikten sonra 4 ay içinde ilgili üniversiteye başvurulması gerekiyor.

  • Eğitime Başlama: Şartları sağlayan öğrenciler, 2026-2027 eğitim-öğretim yılında ders başı yapabilecek. Terhisine kadar askerde olanlar ise terhislerinden itibaren 2 ay içinde başvurabilecek.

Kahramanmaraş'taki Üniversiteler Birleşiyor: Dev Yapılanma

Yeni düzenlemeyle Kahramanmaraş’taki iki üniversite arasında büyük bir akademik entegrasyona gidiliyor ve mükerrerliğin önüne geçiliyor.

  • Yeni İsim "İstiklal Bilim ve Teknoloji Üniversitesi": Kahramanmaraş İstiklal Üniversitesi’nin adı, savunma sanayii devi TUSAŞ ile ortak projeleri ve bilim-teknoloji odaklı vizyonu doğrultusunda değiştirildi.

  • KSÜ ile Güç Birliği: İstiklal Bilim ve Teknoloji Üniversitesi bünyesindeki İslami İlimler, Sağlık Bilimleri, İnsan ve Toplum Bilimleri, İletişim ve Turizm fakülteleri Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi (KSÜ) bünyesindeki ilgili birimlerle birleştiriliyor.

  • Aktarmalar Nasıl Olacak? Kapatılan veya devredilen birimlerdeki öğrenciler, 2025-2026 eğitim-öğretim yılı sonundan itibaren KSÜ'ye aktarılacak. Öğrenciler mezun olurken, dilerlerse ilk kayıt yaptırdıkları üniversitenin adıyla diploma alabilecek. Elbistan, Türkoğlu ve Onikişubat Meslek Yüksekokulları da KSÜ'ye bağlanacak.

Sahte Tez ve Makaleye Geçit Yok: Meslekten Men ve Adli Para Cezası

Akademik dürüstlüğü zedeleyen "ücretli tez/makale" yazdırma ve kopya faaliyetlerine karşı en ağır yaptırımlar getiriliyor.

  • Kişisel emeğine dayanmayan, başkasına ücretli ya da ücretsiz yazdırılan tez, makale veya projelerle diploma ya da unvan alanlar, üniversite öğretim mesleğinden çıkarılacak ve kazandıkları unvanlar geri alınacak.

  • Bu çalışmaları başkaları adına yapanlara, üretenlere veya aracılık edenlere 5 bin günden 10 bin güne kadar adli para cezası verilecek. Bu işi meslek edinen profesyonel şebekelere ise verilecek ceza 10 bin günden az, 20 bin günden fazla olamayacak.

Akademisyenlere 75 Yaş sınırı ve Yeni Haklar

Üniversitelerdeki nitelikli öğretim üyelerinin görevde kalmasını kolaylaştıracak ve özlük haklarını koruyacak adımlar atıldı.

  • Sözleşmeli Çalışma: Yaş haddini dolduran ancak üniversitesinde kalmasında fayda görülen öğretim üyeleri, YÖK onayıyla 75 yaşını geçmemek üzere ikişer yıllık sürelerle sözleşmeli olarak çalışmaya devam edebilecek.

  • Özlük Hakları Korunacak: Yaş haddinden sözleşmeli statüye geçen öğretim üyelerinin kadrolu dönemdeki özlük hakları korunacak ve uygulamada birlik sağlanacak.

  • Güvenlik Soruşturması Genişletiliyor: Güvenlik Soruşturması ve Arşiv Araştırması Kanunu kapsamına, yükseköğretim kurumlarında çalışacak tüm öğretim elemanları da dahil edildi.

Kaçak Yabancı Üniversitelere Hapis Cezası

Türkiye'de mevzuata aykırı şekilde faaliyet gösteren yabancı kurumlara savaş açılıyor.

  • Yurt dışındaki bir kurum adına usulsüz şekilde Türkiye'de önlisans, lisans veya lisansüstü program açanlar veya yükseköğretim kurumu işletenler 2 yıldan 4 yıla kadar hapis ve ağır adli para cezalarıyla yargılanacak. Bu kaçak kurumların reklam ve tanıtımını yapanlar ise 1 yıldan 3 yıla kadar hapis cezası alacak.

Sınav Hakları ve Diğer Düzenlemeler