ByteDance'ın Seedance 2.0 video modeli bir haftada viral oldu, Hollywood'dan telif davası yağdı, Elon Musk "çok hızlı" dedi. Aynı hafta Kuaishou Kling 3.0, Zhipu AI GLM-5 ve Alibaba RynnBrain çıktı. Çin yapay zekada ABD'yi gerçekten yakalıyor mu?
İki satır yazıyorsunuz. Bir dakika bekliyorsunuz. Karşınıza sinema kalitesinde bir video çıkıyor. Karakterler tutarlı, kamera hareketleri akıcı, ışıklandırma profesyonel. Hatta sesi bile var.
Daha birkaç yıl önce "yapay zeka video yapabilir mi?" diye soruyorduk. Cevap artık sadece "evet" değil. Cevap: "Hollywood'u tehdit edecek kadar iyi yapabiliyor."
Bu hafta dünyayı sarsan gelişme Çin'den geldi. ByteDance'ın Seedance 2.0 modeli piyasaya çıktı ve bir anda her şey değişti. Üstelik Seedance yalnız değildi. Aynı hafta içinde Çin'den beş farklı yapay zeka modeli daha duyuruldu. Olan biteni anlamak için bu haftayı yakından inceleyelim.
Seedance 2.0: İki Satır Yazıyla Sinema
Seedance 2.0, TikTok'un sahibi ByteDance tarafından 12 Şubat'ta resmi olarak duyuruldu. Ama beta sürümü birkaç gün önce sızmış ve Çin sosyal medyasında çoktan viral olmuştu.
Model ne yapıyor? Metin, görsel, ses ve videoyu aynı anda işleyebiliyor. Bir metin promptu yazıyorsunuz, karşınıza 2K çözünürlükte, birden fazla sahne içeren, tutarlı karakterli, sesli bir video çıkıyor. 20 saniyeye kadar uzunlukta.
Kulağa teknik geliyor biliyorum. Ama somut bir örnekle anlatayım: Çin'in Weibo platformunda bir video paylaşıldı. Videoda rapçi Kanye West ve Kim Kardashian, bir Çin saray dizisinde Mandarin konuşuyor ve şarkı söylüyor. Video tamamen yapay zekayla üretilmişti. Bir milyon kez izlendi.
Elon Musk bu videoları gördüğünde X'te tek bir yorum yazdı: "Bu çok hızlı gerçekleşiyor."
Çin devlet medyası ise daha iddialı bir dil kullandı. "DeepSeek'ten Seedance'a, Çin yapay zekası başardı" hashtag'i Weibo'da on milyonlarca tıklama aldı. Hatırlarsınız, geçen yıl DeepSeek modelleri küresel bir şok yaratmıştı. Şimdi aynı heyecan video üretim tarafında yaşanıyor.
Hollywood Neden Ayağa Kalktı?
Seedance 2.0'ın viral olmasının hemen ardından Hollywood'dan sert tepkiler geldi. Ve haklı sebepleri var.
Bir X kullanıcısı, iki satırlık bir promptla Tom Cruise ve Brad Pitt'in dövüştüğü bir video oluşturdu. "Deadpool" filminin senaristi Rhett Reese bunu görünce şöyle yazdı: "Söylemekten nefret ediyorum ama bizim için bitmiş olabilir."
Motion Picture Association (MPA) hemen açıklama yaptı ve ByteDance'ın "ihlal faaliyetini derhal durdurmasını" talep etti. Disney, Spider-Man ve Baby Yoda gibi karakterlerinin izinsiz kullanıldığını gerekçe göstererek cease-and-desist mektubu gönderdi. Mektupta şu ifade yer alıyordu: "Disney'in fikri mülkiyetinin sanal bir soygunudur." Paramount da aynı gün kendi mektubunu gönderdi.
Aktörler sendikası SAG-AFTRA kınama açıklaması yayınladı. Human Artistry Campaign ise Seedance 2.0'ı "dünyadaki her yaratıcıya yapılan bir saldırı" olarak tanımladı.
Durum şu: Yapay zeka artık sadece fotoğraf veya metin üretmiyor. Gerçek insanların yüzlerini, seslerini, hareketlerini kullanarak sinema kalitesinde video üretiyor. Ve bunun için ne izin alınıyor ne telif ödeniyor.
Mahremiyet Krizi: Yüzünüzden Sesinizi Çıkardılar
Telif hakkı tartışması yetmezmiş gibi, bir de mahremiyet krizi patlak verdi. Seedance 2.0'ın ilk versiyonunda bir özellik vardı: Sadece bir yüz fotoğrafı yükleyerek o kişinin sesini üretebiliyordu. Yani fotoğrafınızı çeken herhangi biri, sizin sesinizle konuşan bir video yapabiliyordu.
Bir Çinli blogger bu durumu fark edip sosyal medyada paylaşınca kıyamet koptu. ByteDance özelliği acilen askıya aldı. Jimeng ve Doubao uygulamalarına canlı kimlik doğrulama adımı eklendi. Artık dijital avatar oluşturmak için kullanıcının kendi görüntüsünü ve sesini kaydetmesi gerekiyor.
Bu olay önemli çünkü yapay zeka video üretiminin sadece bir eğlence aracı olmadığını gösteriyor. Mahremiyet, kimlik hırsızlığı, deepfake dolandırıcılığı... Bu riskler artık teorik değil, pratik tehditler.
Bir Haftada Beş Çin Modeli
Seedance 2.0 bu haftanın yıldızı olsa da yalnız değildi. Çin'in yapay zeka fabrikası tam kapasiteyle çalışmaya devam ediyor.
Kuaishou'nun Kling 3.0 modeli geçen hafta çıktı. 15 saniyeye kadar fotogerçekçi video üretimi, birden fazla dilde ve lehçede doğal ses üretimi sunuyor. Kuaishou'nun hisse fiyatı son bir yılda Kling modelleri sayesinde yüzde 50'den fazla arttı.
Zhipu AI, GLM-5 adlı açık kaynak dil modelini duyurdu. Kodlama benchmarklarında Anthropic'in Claude Opus 4.5'e yaklaştığını, Google'ın Gemini 3 Pro'yu bazı testlerde geçtiğini iddia ediyor. Hisse fiyatı duyurunun ardından fırladı.
MiniMax güncellenmiş M2.5 modelini çıkardı. Alibaba ise RynnBrain adlı yeni bir model duyurdu. ByteDance aynı hafta Doubao-Seed-2.0 dil modelini de piyasaya sürdü ve GPT-5.2 ile Gemini 3 Pro'ya rakip olarak konumlandırdı.
Tek bir haftada beş farklı şirketten beş farklı model. Ve bunların hepsi ciddi rekabet gücüne sahip.
Çin mi ABD mi? Denge Değişiyor mu?
Google DeepMind'ın başkanı Demis Hassabis geçtiğimiz günlerde CNBC'ye verdiği röportajda şöyle dedi: "Çin modelleri Batılı rakiplerinin sadece birkaç ay gerisinde."
Bu cümle önemli. Birkaç yıl değil, birkaç ay.
Video üretiminde Seedance 2.0 ve Kling 3.0, OpenAI'ın Sora'sıyla doğrudan rekabet ediyor. Dil modellerinde DeepSeek, Zhipu AI ve Alibaba, OpenAI ve Anthropic'le boy ölçüşüyor. Robotik tarafında ise Alibaba ve ByteDance, NVIDIA ve Google'ın modelleriyle yarışıyor.
Üstelik Çinli şirketlerin bir avantajı daha var: ByteDance, dünyanın en popüler kısa video platformu TikTok'u ve Çin'deki karşılığı Douyin'i işletiyor. Milyarlarca saatlik video verisi üzerinde model eğitebiliyor. Bu veri avantajını hiçbir rakibi kolayca kopyalayamaz.
Tabii telif hakkı konusundaki yaklaşımları da farklı. Bir ABD'li yatırımcı X'te şöyle yazdı: "Video modellerinde Çin bizi eziyor çünkü telif hakkını umursamıyorlar." Bu tartışma daha uzun süre devam edecek.
Bize Düşen Ders
Bir dakika duralım ve büyük resme bakalım. Geçen yıl DeepSeek çıktığında dünya şaşırdı. Bu yıl Seedance 2.0 çıktı, yine şaşırdık. Birkaç ay sonra başka bir şey çıkacak, yine şaşıracağız.
Ama asıl soru şu: Biz bu yarışta neredeyiz? Sadece izleyici koltuğunda mı oturacağız, yoksa sahaya da çıkacak mıyız?
Seedance 2.0'ın e-ticaret ve reklam sektörüne etkisi muazzam olacak. Birkaç satır yazarak ürün tanıtım videosu üretebilmek, küçük işletmeler için devrim niteliğinde. Ama bu araçları kullanabilmek için önce tanımak gerekiyor.
Bu köşede hep aynı şeyi söylüyorum: Yapay zekadan korkmayın, tanıyın. Denemekten çekinmeyin. Mükemmel başlamak zorunda değilsiniz. Bir adım atın. O adım sizi diğerlerine götürür.
Önümüzdeki hafta başka bir konuyla görüşmek üzere.
